Xử lý chập điện, nhảy CB nhà cấp 4

Tiếp nhận và hỏi tình trạng

• Hỏi CB nào nhảy, nhảy ngay hay sau một lúc.
• Hỏi có liên quan đến mưa, thiết bị nào vừa mua hoặc vừa sửa.
• Xem nhà có sơ đồ nhánh hay không.

Khoanh vùng sự cố

• Ngắt hết CB nhánh, đóng lại từng nhánh để tìm nhánh lỗi.
• Rút hết thiết bị trên nhánh lỗi rồi cắm lại từng cái.
• Đo cách điện dây của nhánh lỗi khi đã tách thiết bị.
• Kiểm tra hộp nối, đèn trần ở khu từng bị dột.

Sửa chữa

• Thay đoạn dây chạm, nứt vỏ; bỏ mối nối chắp không có hộp.
• Làm khô, vệ sinh hoặc thay đèn, hộp nối bị nước vào.
• Thay CB hỏng bằng CB đúng dòng định mức của nhánh.
• Tách thiết bị rò điện, báo chủ nhà sửa hoặc thay thiết bị.
• Chia lại tải nếu nhánh đang gánh quá nhiều thiết bị.

Các vị trí cần chú ý

• Dây đi trên xà gồ, sát mái tôn nóng.
• Đèn, quạt trần gần chỗ dột.
• Ổ cắm dưới thấp ở nhà hay bị nước tràn vào.

Kiểm tra trong quá trình thực hiện

• Đo lại cách điện sau mỗi đoạn thay dây.
• Kiểm tra mối nối, đầu cos siết chặt.
• Kiểm tra CB mới không nóng khi chạy tải.

Nghiệm thu

• Đóng điện toàn bộ, bật lần lượt rồi đồng thời các thiết bị lớn.
• Thử nút test của CB chống giật.
• Giải thích cho chủ nhà nguyên nhân và phần đã sửa.

Xử lý khi không đạt

• Còn nhảy khi mưa: kiểm tra tiếp các điểm dây gần mái, ngoài trời.
• Nhảy khi bật một thiết bị: thiết bị đó cần thợ chuyên sửa.
• Dây cũ hư nhiều đoạn: đề xuất đi lại nhánh hoặc cả nhà.

Vật tư thay thế thường dùng

• CB nhánh, CB chống giật đúng định mức.
• Dây điện lõi đồng thay đoạn hư.
• Hộp nối kín, băng keo cách điện, đầu cos, domino.

Thiết bị thay khi hư

• Ổ cắm, công tắc, đui đèn bị cháy xém.
• Máng đèn, chao đèn bị nước vào.

Dụng cụ kiểm tra

• Máy đo cách điện.
• Ampe kìm đo dòng từng nhánh.
• Đồng hồ vạn năng, bút thử điện, đèn pin.

Đồ bảo hộ

• Găng tay cách điện, kính bảo hộ.
• Thang cách điện khi làm trên trần.

Hướng xử lý theo nguyên nhân

CB nhảy thì có nên gạt lên lại không?

Gạt lên một lần để thử thì được. Nếu nhảy lại ngay, đừng cố gạt tiếp mà rút thiết bị, ngắt nhánh và gọi thợ kiểm tra.

Vì sao trời mưa là CB chống giật nhảy?

Thường do nước dột hoặc ẩm vào đèn, hộp nối, ổ cắm ngoài trời. CB chống giật phát hiện dòng rò nên ngắt điện.

Có thể thay CB lớn hơn cho đỡ nhảy không?

Không nên. CB lớn hơn mà dây không đủ tải sẽ làm dây nóng và dễ cháy. Cần tìm nguyên nhân và chia tải hợp lý.

Tìm lỗi mất bao lâu?

Lỗi rõ ràng thường tìm nhanh. Lỗi chỉ xuất hiện khi mưa hoặc chập chờn có thể phải kiểm tra nhiều điểm hơn.

Chưa tìm ra lỗi có dùng điện được không?

Thợ có thể cách ly nhánh lỗi, cho các nhánh còn lại dùng bình thường trong lúc chờ sửa tiếp.

Thiết bị rò điện thì thợ có sửa luôn không?

Thợ điện xác định thiết bị rò và tách ra. Việc sửa máy bơm, máy nước nóng, máy giặt có thể cần thợ chuyên từng loại.

Có cần đi lại toàn bộ dây điện không?

Chỉ khi dây cũ hư nhiều đoạn hoặc nhà không có nhánh riêng rõ ràng. Nếu lỗi cục bộ thì sửa tại chỗ là đủ.

Làm sao hạn chế chập điện về sau?

Xử lý dột mái, dùng hộp nối kín, không nối thêm ổ cắm kéo dài chồng chéo và kiểm tra tủ điện định kỳ.